
Deneme Süresi Değerlendirmesi: Formu Uyarlayın, MSS'ten Doldurun, Şema ile Otomatikleştirin
İşe yeni başlayan bir çalışanın deneme süresi, hem çalışan hem şirket için karar anıdır. İş Kanunu'na göre bu süre en fazla iki ay, toplu iş sözleşmeleriyle en fazla dört aydır; süre dolmadan yöneticinin bir değerlendirme yapması ve bunun kayıt altına alınması gerekir.
Pratikte bu değerlendirme çoğu zaman e-posta ile gönderilen bir Word formuyla yapılır, yöneticiler formu unutur ve süre sessizce dolar. Bu yazıda OrchestraHCM'de üç adımı anlatıyoruz:
- Deneme formunu firmanıza göre uyarlamak
- Formu yönetici olarak MSS'ten doldurmak
- Şema ve JOB fonksiyonu ile hatırlatmaları periyodik çalıştırmak
Modülün genel tanıtımı için Deneme Süresi modülü sayfasına göz atabilirsiniz.
1. Deneme Formunu Firmanıza Göre Uyarlamak
Formun soruları İK tarafından Deneme Süresi > Deneme Formu Tasarımı ekranından yönetilir. Firmanız için henüz bir katalog oluşturulmadıysa sistem hazır gelen varsayılan formu kullanır. Bu formda üç bölüm vardır:
- Kurallara Uyum: işyeri kurallarına ve iş etiğine bağlılık
- Başarı Kriterleri: görevin gereklerine uyum, istenen niteliklere sahip olma derecesi, gelişime açıklık ve iş akdinin devamına engel bir durum olup olmadığı
- Genel Değerlendirme: yöneticinin genel düşüncesi
Varsayılan formu düzenleyip kaydettiğiniz anda firmanıza özel katalog oluşur. Ekran üç sekmeden oluşur:
- Bölümler ve Sorular: bölüm ve soru ekleyin, sırasını değiştirin, zorunlu ya da pasif yapın. Ekrandaki sıra, formdaki sıradır.
- Cevap Şekilleri: seçmeli soruların seçeneklerini tanımlayın. Hazır olarak Evet / Kısmen / Hayır, Evet / Hayır ve 5'ten 1'e Beklenti Derecesi gelir. Bir cevap şekli birden fazla soruda ve birden fazla formda kullanılabilir.
- Önizleme: formun yöneticiye nasıl görüneceğini kaydetmeden görün.
Soru Tipleri
| Cevap tipi | Ne yapar? | Örnek |
|---|---|---|
| Yalnızca seçim | Değerlendiren bir seçenek işaretler. | Evet / Hayır soruları |
| Seçim ve açıklama | Seçeneğin yanında açıklama da yazılabilir; belli seçeneklerde açıklama zorunlu yapılabilir. | "İş akdinin devamına engel bir durum var mı?" sorusunda Evet seçilirse açıklama zorunlu |
| Yalnızca açıklama | Serbest metin. | Genel değerlendirme |
Birden Fazla Form
Tek bir form her pozisyona uymayabilir. Örneğin saha çalışanları ile beyaz yakalılar için ayrı formlar isteyebilirsiniz. Yeni form ile sıfırdan başlayabilir ya da Formu kopyala ile mevcut bir formu çoğaltıp değiştirebilirsiniz. Birden fazla aktif form olduğunda değerlendiren kişi ekranda formu seçer; tek aktif form varsa seçim alanı hiç görünmez.
Bilinmesi Gerekenler
- Soru kodu bir anahtardır. Cevaplar, deneme formu bilgi tipine (0503) bu kodla kaydedilir. Kaydedilmiş formlar kendi soru metinleriyle saklandığı için sonradan soru değiştirmek ya da silmek eski değerlendirmeleri bozmaz.
- Çok dilli metinler: Metinler oturum açtığınız dilde kaydedilir. İngilizce çeviri için İngilizce oturum açıp aynı ekranda metinleri girin; çevrilmemiş metinler soluk görünür.
- Varsayılanları yükle: Katalogu hazır formla değiştirir; kaydetmediğiniz sürece veritabanı değişmez.
2. Yönetici Olarak MSS'ten Deneme Formu Doldurmak
Yönetici, MSS menüsündeki Yönetici Deneme Formu uygulamasını açtığında Personel listesinde kendisine bağlı çalışanları görür. Başka bir ekibin çalışanı bu listede yer almaz. Çalışanı seçtikten sonra ekran üç sekmeyle açılır:
- Personel Bilgileri: ad-soyad, personel numarası, masraf yeri, pozisyon, okul, deneme süresinin başlangıç ve bitiş tarihleri ve Kalan Gün. Kalan gün, yöneticinin formu ne kadar süre içinde göndermesi gerektiğini gösterir. Altında firmanızın bilgilendirme notları yer alır.
- Değerlendirme Formu: soruları cevaplayın. Zorunlu sorular ve zorunlu açıklamalar boş bırakılamaz; Formu Gönder dediğinizde eksik varsa ekran kaç soruda eksik olduğunu söyler ve sizi ilgili sorulara götürür.
- Tarihçe: değerlendirmenin hangi yöneticide, hangi durumda olduğu ve durum tarihleri.
Gönderilen form çalışanın 0503 bilgi tipine kaydedilir. Aynı çalışan yeniden açıldığında son kaydedilmiş cevaplar gelir ve formun en son kim tarafından, ne zaman gönderildiği görünür. Değerlendirme kapatıldıysa (örneğin İK süreci tamamladıysa) form salt okunur açılır ve değiştirilemez.
İK aynı ekranı Deneme Süresi > Deneme Formu üzerinden kullanır. Fark tek bir noktadadır: İK bir ekiple sınırlı değildir ve personeli sicil numarası ya da adıyla arayarak seçer. Örneğin ayrılan bir yöneticinin yerine formu İK doldurabilir.
Ekranı Şema ile Genişletmek
Deneme ekranı, arkasındaki uygulamanın şemasını belli anlarda çalıştırır. Kod yazmadan, şema satırlarıyla ekrana firmanıza özel davranışlar ekleyebilirsiniz:
| An | Şemaya ne gelir? | Şemada ne yapılabilir? |
|---|---|---|
| Sayfa açılırken | Formlar ve seçili formun soruları gelir. | Soruları değiştirmek, bilgilendirme notları eklemek |
| Personel seçilince | Seçilen personel ve son kaydedilmiş değerlendirmesi gelir. | Personel bilgilerini (masraf yeri, pozisyon, okul, deneme başlangıç/bitiş tarihi, kalan gün) ve tarihçeyi doldurmak; form kapandıysa salt okunur yapmak |
| Form değişince | Değerlendirenin seçtiği yeni form gelir. | Forma göre ek bilgi göstermek |
| Form gönderilince | Form 0503 bilgi tipine kaydedildikten sonra çalışır. | Değerlendirmeyi İK'ya ya da SAP'ye iletmek, iş akışı başlatmak |
Ekranın alanları ve her soru, soru koduyla şema tarafından gizlenebilir ya da gösterilebilir. Örneğin belli bir pozisyon grubunda bir soruyu hiç sormamak için o sorunun kodunu şemadan gizlemeniz yeterlidir.
3. Şema ile JOB Kurmak: Hatırlatmaları Periyodik Çalıştırmak
Form ne kadar iyi tasarlanmış olursa olsun, doldurulmayan bir formun faydası yoktur. Yöneticiye "deneme süresi bitmek üzere olan çalışanınız var" diye hatırlatmak için birinin her sabah liste çekmesi gerekmez. Veri şemalarına eklenen JOB fonksiyonu, bir şemayı belirlediğiniz zamanlarda kendiliğinden çalıştırır.
JOB Nasıl Çalışır?
Sistem her saat başını birkaç dakika geçe, tüm aktif firmalardaki veri şemalarında JOB satırlarını tarar. Zamanı gelmiş ve koşulu sağlanan şemayı çalıştırır. JOB satırı şemanın içinde başka bir şey yapmaz; yalnızca "bu şema ne zaman çalışsın" sorusunun cevabıdır. Zamanlama Par1 alanına JSON olarak yazılır:
| Alan | Açıklama | Örnek |
|---|---|---|
| freq | Sıklık: HOURLY, DAILY, WEEKLY veya MONTHLY (zorunlu) | "DAILY" |
| hour | Saat ya da saat listesi (0-23, İstanbul saati). Boşsa HOURLY her saat, diğerleri 00:00 çalışır. | 8 veya [8, 17] |
| days | WEEKLY: 1 = Pazartesi … 7 = Pazar. MONTHLY: 1-31 ya da "L" (ayın son günü). Haftalık ve aylıkta zorunlu. | [1, 3, 5] veya ["L"] |
| begda / endda | İşin geçerli olduğu tarih aralığı (YYYYMMDD) | "20270101" |
| user / pernr / langu | Şemayı çalıştıran kullanıcı, personel numarası ve dil (varsayılan JOB ve TR) | "IKADMIN" |
| data | Çalışma başında container.Data'ya konacak değerler | {"days": 15} |
Birkaç örnek:
- Her gün 06:00:
{"freq": "DAILY", "hour": 6} - Hafta içi 08:00 ve 17:00:
{"freq": "WEEKLY", "days": [1, 2, 3, 4, 5], "hour": [8, 17]} - Ayın 1'i ve 15'i 09:00:
{"freq": "MONTHLY", "days": [1, 15], "hour": 9} - Ayın son günü 18:00:
{"freq": "MONTHLY", "days": ["L"], "hour": 18}
Takvimle ifade edilemeyen kurallar için JOB satırının Par4 alanına bir koşul yazabilirsiniz. Koşul, çalışmadan hemen önce sistem tarihiyle (SysDay, SysMonth, SysYear) değerlendirilir. Örneğin {"!=":[{"var":"SysMonth"},8]} ile işi ağustos ayında durdurabilirsiniz.
Örnek: Deneme Süresi Hatırlatma Şeması
Aşağıdaki veri şeması hafta içi her sabah 08:00'de çalışır ve deneme süresinin bitmesine 15 gün ya da daha az kalan çalışanların listesini hatırlatma servisinize gönderir. Bu servis SAP'deki ya da kendi sisteminizdeki bir servis olabilir; yöneticilere e-posta atabilir veya görev oluşturabilir.
| Sıra | Fonksiyon | Par1 | Par2 | Par4 (Koşul) |
|---|---|---|---|---|
| 10 | COM | Deneme süresi bitmek üzere olanları hatırlat | ||
| 20 | JOB | {"freq": "WEEKLY", "days": [1, 2, 3, 4, 5], "hour": 8, "data": {"days": 15}} | ||
| 30 | API | {"link": "https://…/trial-reminder", "method": "POST"} | container.Data | {"==":[{"var":"PageEvent"},"Job"]} |
30. satırdaki koşul, API çağrısının yalnızca JOB çalıştırdığında yapılmasını sağlar. JOB ile çalışan şemada PageEvent değeri Job olur. Aynı şema bir ekrandan da çağrılıyorsa bu koşul sayesinde hatırlatma iki kez gönderilmez.
Bilinmesi Gerekenler
- Saat çözünürlüğü: İşler saat başlarında çalışır; dakika belirtilmez. Tüm saatler İstanbul saatidir.
- Saatte en fazla bir kez: Bir şemada birden fazla JOB satırı aynı saate denk gelse de şema o saatte yalnızca bir kez çalışır.
- Ayın olmayan günleri:
31gibi bir gün, 30 çeken aylarda ayın son günü çalışır. - Kullanıcı ve yetki: Şema varsayılan olarak
JOBkullanıcısıyla ve rolsüz çalışır. Belirli bir kullanıcı ya da personel numarası gerektiren adımlarınız varsauservepernralanlarını kullanın. - Durdurmak: JOB satırını pasif yaptığınızda (Deact) iş durur. Şemanın çalıştırılabilir işaretini kaldırırsanız şema hiç çalışmaz.
- Hatalar: Hatalı bir zamanlama, koşul ya da şema hatası sistemin hata günlüğüne yazılır. Şemanın detaylı log'unu açarak her satırda ne olduğunu da izleyebilirsiniz.
İyi Uygulama Önerileri
- Formu kısa tutun. Yöneticinin beş dakikada doldurabileceği bir form, gerçekten doldurulan formdur. Gerçekten karar vermenizi sağlayan sorulara odaklanın.
- Kritik sorularda açıklamayı zorunlu yapın. "İş akdinin devamına engel bir durum var mı?" sorusuna Evet diyen yöneticinin nedenini yazması, İK'nın sonraki adımları için gereklidir.
- Soru kodlarını anlamlı seçin. Raporlarda ve şemalarda bu kodları kullanacaksınız.
- Hatırlatmayı yeterince erken kurun. İki aylık bir deneme süresinde 15 gün kala başlayan hatırlatma, yöneticiye görüşme yapacak zaman bırakır.
- JOB'ı önce dar bir tarih aralığında deneyin.
begdaveenddaile işi birkaç günle sınırlayıp sonuçları kontrol edin, sonra aralığı kaldırın.
OrchestraHCM'i Keşfetmeye Hazır mısınız?
Deneme süresi değerlendirmesini ve şema ile otomasyonu kendi organizasyonunuzda görmek için bizimle iletişime geçin.